Zakład Ubezpieczeń Społecznych (ZUS) dążył do wprowadzenia wyłącznie bezgotówkowych wypłat emerytur i rent, argumentując niższymi kosztami przelewów bankowych. Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej (MRPiPS) nie uwzględniło tej propozycji w toku prac legislacyjnych. Decyzja resortu oznacza utrzymanie dotychczasowego systemu, w którym świadczeniobiorcy mają wybór formy otrzymywania świadczeń.
Dlaczego ZUS dążył do bezgotówkowych wypłat świadczeń?
ZUS proponował przejście na wyłącznie bezgotówkowe wypłaty świadczeń, ponieważ wykonywanie przelewów jest znacznie tańsze niż przekazy pocztowe. Instytucja ponosi znaczące koszty związane z doręczaniem gotówki. Po podpisaniu nowej umowy z Pocztą Polską, ZUS płaci 19,95 zł za doręczenie jednego świadczenia w gotówce. Ta stawka jest prawie dwukrotnie wyższa niż poprzednia, wynosząca około 10 zł. Koszt ten pokrywa ZUS, a dla odbiorców świadczeń doręczenie emerytury do domu pozostaje bezpłatne.
Jakie są obecne preferencje świadczeniobiorców w Polsce?
Większość świadczeniobiorców ZUS już teraz otrzymuje emerytury i renty na rachunki bankowe. Według danych ZUS, około 80-82% świadczeń jest wypłacanych przelewem na konto bankowe. Pozostałe 18-20% trafia do beneficjentów za pośrednictwem przekazu pocztowego. Na przykład, w marcu 2025 roku poziom ubankowienia świadczeń wyniósł 80%, a na koniec 2024 roku wskaźnik ten kształtował się na poziomie 79,7%. W przypadku samych emerytur, ZUS (źródło: ZUS) podawał 82,3% wypłat na konta bankowe.
Co oznacza decyzja MRPiPS dla przedsiębiorców i Poczty Polskiej?
Decyzja Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej o odrzuceniu propozycji ZUS utrzymuje status quo. Oznacza to, że Poczta Polska nadal będzie świadczyć usługi doręczania emerytur i rent w gotówce. Dla Poczty Polskiej jest to utrzymanie istotnego źródła przychodów z tytułu umowy z ZUS. Z kolei dla banków oznacza to brak nagłego napływu nowych klientów z grupy seniorów, którzy musieliby zakładać rachunki bankowe. Firmy z sektora fintech, które mogłyby liczyć na zwiększone zainteresowanie usługami bezgotówkowymi wśród tej grupy, również nie odnotują przyspieszenia adopcji.
Czy ZUS może ponownie wnioskować o zmiany w przyszłości?
Chociaż obecna propozycja ZUS została odrzucona, instytucja może ponownie przedstawić podobne inicjatywy w przyszłości. Uzasadnienie resortu, że zmiana “wykracza poza zakres projektu”, sugeruje, że nie była to fundamentalna odmowa idei, lecz kwestia proceduralna lub zakresu obecnych prac legislacyjnych. W kontekście rosnących kosztów doręczania gotówki, ZUS prawdopodobnie będzie szukał sposobów na optymalizację wydatków, co może skutkować ponownym podjęciem tematu bezgotówkowych wypłat świadczeń w kolejnych latach.
Decyzja MRPiPS oznacza, że przedsiębiorstwa świadczące usługi finansowe i pocztowe muszą nadal uwzględniać w swoich strategiach obecny model wypłat świadczeń ZUS. Poczta Polska utrzyma kontrakt na doręczanie gotówki, a banki nie odnotują skokowego wzrostu liczby klientów wśród seniorów. Firmy powinny monitorować przyszłe inicjatywy ZUS, które mogą wpłynąć na rynek usług finansowych dla tej grupy demograficznej.
