Rynek nieruchomości w Polsce stoi przed perspektywą znaczących zmian regulacyjnych, które mają na celu zwiększenie transparentności i ochronę interesów klientów. Głównym punktem dyskusji jest projekt ustawy mający zakazać pośrednikom nieruchomości pobierania prowizji jednocześnie od kupującego i sprzedającego. Inicjatywa ta, popierana przez wiceministra rozwoju i technologii Tomasza Lewandowskiego, ma wyeliminować konflikt interesów, który często towarzyszy obecnym praktykom.
Czym jest projekt ustawy o zakazie podwójnych prowizji?
Projekt ustawy posłów Polska 2050, popierany przez wiceministra rozwoju i technologii Tomasza Lewandowskiego, zakłada zakaz reprezentowania obu stron transakcji przez jednego pośrednika. Pośrednik będzie zobowiązany do wyboru jednej strony umowy, co ma zapobiec sytuacji, w której jego interesy są sprzeczne. Obecnie pośrednicy często pobierają wynagrodzenie zarówno od sprzedającego, jak i kupującego, co prowadzi do konfliktu interesów, ponieważ niemożliwe jest równoczesne negocjowanie maksymalnej ceny dla sprzedającego i minimalnej dla kupującego.
Wykaz prac Rady Ministrów wskazywał, że projekt zmierzający do poprawy jakości usług pośrednictwa w obrocie nieruchomościami miał zostać przyjęty w III kwartale 2026 roku. Jednakże, według aktualnych informacji, rząd Polski nie opracował jeszcze oficjalnej ustawy w tej sprawie, a temat pozostaje w fazie prac legislacyjnych i dyskusji.
Jakie zmiany czekają pośredników nieruchomości?
Główne zmiany, które wprowadzi projekt ustawy, koncentrują się na zwiększeniu odpowiedzialności i przejrzystości w działaniach pośredników.
- Zakaz podwójnej prowizji: Pośrednik będzie musiał wybrać, którą stronę transakcji reprezentuje, i od niej pobierać wynagrodzenie. * Większe uprawnienia kontrolne: Inspekcja Handlowa ma zyskać większe uprawnienia kontrolne nad działalnością pośredników.
Kiedy nowe przepisy wejdą w życie?
Proces legislacyjny może być etapowy i długi, a pełne wprowadzenie zmian może nastąpić przed końcem kadencji parlamentu w 2029 roku.
Jakie są obecne koszty pośrednictwa i skala rynku?
W przypadku droższych lokali prowizja może sięgać dziesiątek tysięcy złotych. Na przykład, przy wartości nieruchomości wynoszącej 500 000 zł, prowizja w wysokości 3% to 15 000 zł. Jeśli pośrednik pobiera prowizję od obu stron transakcji, łączny koszt dla transakcji może wynieść nawet 6% wartości mieszkania.
W Polsce działa ponad 10 000 pośredników nieruchomości (brief), z czego znacząca część nie posiada oficjalnego wpisu w państwowym rejestrze. To utrudnia kontrolę nad ich praktykami, takimi jak pobieranie opłat “pod stołem”. Środowisko profesjonalnych pośredników domaga się przywrócenia państwowego rejestru, do którego wpis będzie zależny od wykształcenia i ciągłego podnoszenia kwalifikacji (brief).
Jakie inne reformy rynku nieruchomości są planowane?
Reforma prowizji jest częścią szerszego pakietu zmian, które mają na celu uregulowanie rynku nieruchomości i zwiększenie jego transparentności. Wśród planowanych reform znajdują się:
- Portal Danych o Obrocie Mieszkaniami (DOM): Ma to być centralny portal gromadzący dane o cenach transakcyjnych nieruchomości, co zwiększy dostępność informacji dla kupujących i sprzedających (brief).
- Przepisy dotyczące pseudometrażu: Od 11 września deweloperzy będą musieli ujawniać pełne koszty miejsc postojowych i dodatkowych opłat, co ma zapobiec ukrywaniu części ceny nieruchomości w dodatkowych kosztach (brief).
Te działania mają na celu kompleksowe uregulowanie rynku, co ma przełożyć się na większe bezpieczeństwo transakcji i lepszą ochronę konsumentów.
Przedsiębiorcy działający na rynku nieruchomości powinni śledzić postępy prac legislacyjnych. Brak ustalonego terminu wejścia w życie nowych przepisów oznacza, że firmy mają czas na dostosowanie swoich modeli biznesowych. Wprowadzenie zakazu podwójnych prowizji oraz potencjalne ograniczenia ich wysokości mogą znacząco wpłynąć na rentowność biur pośrednictwa, wymuszając rewizję strategii cenowych i operacyjnych.
