Z końcem czerwca 2026 roku wygasł osłonowy pakiet CPN, co przełożyło się na gwałtowny wzrost cen paliw na polskich stacjach. Benzyna i diesel podrożały o blisko 90 groszy na litrze. Decyzja rządu o zakończeniu programu, który utrzymywał ceny na niższym poziomie, natychmiastowo wpłynęła na koszty transportu i logistyki w całym kraju.
Jakie zmiany w stawkach VAT i akcyzy wpłynęły na ceny paliw?
Zakończenie programu CPN 1 lipca 2026 roku przywróciło standardowe obciążenia podatkowe na paliwa. Stawka VAT powróciła z 8% do 23%, a akcyza została podniesiona do minimum wymaganego przepisami unijnymi (gov.pl). Te zmiany, wraz ze zniesieniem urzędowych limitów cen maksymalnych, były głównymi czynnikami wzrostu cen na pylonach. Mikołaj Fidziński z Rzeczpospolitej ocenił, że CPN pozwolił “rozbroić polityczną bombę”, jednak rząd mógł przeprowadzić tę operację z większym wyczuciem.
Ile wzrosły koszty tankowania dla przedsiębiorców po wygaśnięciu CPN?
Przedsiębiorcy, zwłaszcza z branży transportowej i logistycznej, odczuli natychmiastowy wzrost kosztów operacyjnych. Według danych Polsat News, średni koszt zatankowania 50-litrowego baku benzyny 95 wzrósł z 300 zł do 341 zł, co oznacza podwyżkę o 41 zł, czyli o 13,7%. W przypadku oleju napędowego, na jednej ze stacji cena wzrosła z 6,16 zł do 6,99 zł za litr, co stanowi wzrost o 83 grosze, czyli 13,5% (Polsat News). Te dane pokazują, że prognozy wzrostu cen o 30, 50 groszy za litr były optymistyczne, a rzeczywiste podwyżki okazały się znacznie wyższe.
Co obejmował program CPN poza obniżką podatków?
Program CPN, wprowadzony pod koniec marca 2026 roku, był kompleksowym pakietem mającym na celu obniżenie cen paliw w obliczu globalnego kryzysu. Oprócz obniżki stawki VAT z 23% do 8% oraz akcyzy do minimum unijnego, pakiet przewidywał również wprowadzenie podatku od nadmiarowych zysków koncernów naftowych (gov.pl). Celem tego rozwiązania było zapobieganie “zarabianiu na kryzysie kosztem obywateli”. Dodatkowo, Minister Energii codziennie ustalał cenę maksymalną na podstawie wskaźników średniej ceny hurtowej oraz minimalnych kosztów operacyjnych, co zapewniało kontrolę cen w okresie trwania programu (gov.pl).
Jakie były prognozy wzrostu cen paliw i jak wyglądała rzeczywistość?
Początkowe prognozy analityków wskazywały na wzrost cen paliw o 30, 50 groszy za litr po zakończeniu programu CPN. Rzeczywistość okazała się bardziej dotkliwa dla kierowców i przedsiębiorców. Na przykład, na jednej ze stacji benzyna 95 podrożała z 5,99 zł do 6,82 zł za litr, a olej napędowy z 6,16 zł do 6,99 zł za litr, co w obu przypadkach oznacza wzrost o 83 grosze (Polsat News). Te dane pokazują, że prognozy były niedoszacowane, a rynek zareagował silniejszymi podwyżkami. Rząd nie przewiduje wprowadzania limitów sprzedaży paliwa na stacjach, chyba że pojawi się tzw. “turystyka paliwowa”, co mogłoby wymusić dodatkowe działania (gov.pl).
Zakończenie programu CPN oznacza dla przedsiębiorców konieczność rewizji budżetów transportowych i logistycznych. Wzrost kosztów paliwa o ponad 13% na litrze bezpośrednio przełoży się na marże i konkurencyjność, wymagając optymalizacji tras lub poszukiwania alternatywnych rozwiązań w celu utrzymania rentowności.
