Rząd przyjął projekt nowelizacji ustaw o podatku dochodowym od osób fizycznych (PIT), podatku dochodowym od osób prawnych (CIT) oraz Kodeksu karnego skarbowego (KKS), oznaczony jako UDER107. Celem jest deregulacja przepisów podatkowych, szczególnie w kontekście płatności VAT. Przedsiębiorcy unikną utraty możliwości zaliczenia wydatków do kosztów uzyskania przychodu, jeśli dokonają płatności na niewłaściwy rachunek bankowy.
Co zmienia się w sankcjach PIT i CIT za błędy w płatnościach?
Projekt UDER107, przygotowany przez Ministerstwo Finansów, uchyla sankcje w PIT i CIT związane z płatnościami na rachunki spoza tzw. białej listy podatników VAT lub z pominięciem mechanizmu podzielonej płatności (split payment). Dotychczasowe przepisy przewidywały utratę prawa do zaliczenia wydatku do kosztów uzyskania przychodu oraz obowiązek rozpoznania przychodu w przypadku takich błędów. Zmiany te mają wejść w życie 1 stycznia 2027 roku, co oznacza, że dotychczasowe konsekwencje w PIT i CIT będą obowiązywały do 31 grudnia 2026 roku (pracodawcy.pl). Po tej dacie, podatnicy zachowają prawo do zaliczenia wydatku do kosztów i nie będą musieli rozpoznawać przychodu, nawet jeśli płatność zostanie dokonana na niewłaściwy rachunek.
Jakie sankcje podatkowe pozostają w mocy?
Mimo zniesienia sankcji w PIT i CIT, projekt UDER107 nie usuwa wszystkich konsekwencji związanych z nieprawidłowymi płatnościami. Sankcje w podatku od towarów i usług (VAT) pozostają w mocy (sip.lex.pl). Nadal grożą kary za płatność na konto spoza białej listy oraz za pominięcie split paymentu. Przedsiębiorcy muszą pamiętać o odpowiedzialności solidarnej za nierozliczony VAT, która nadal będzie obowiązywać. Dodatkowo, w przypadku płatności z pominięciem mechanizmu podzielonej płatności za towary lub usługi wymienione w załączniku nr 15 do ustawy o VAT, nadal będzie obowiązywać dodatkowe zobowiązanie podatkowe w wysokości 30% kwoty podatku (malopolskie.kas.gov.pl). Projekt UDER107 likwiduje wyłącznie konsekwencje podatkowe w PIT i CIT, nie zmieniając wymogu stosowania białej listy i split paymentu w kontekście VAT.
Dlaczego rząd wprowadza te zmiany teraz?
Głównym powodem rezygnacji z części sankcji jest uruchomienie Krajowego Systemu e-Faktur (KSeF). Ministerstwo Finansów wskazuje, że KSeF znacząco zwiększy transparentność transakcji i zmniejszy ryzyko błędów, co czyni dotychczasowe sankcje w PIT i CIT mniej uzasadnionymi (gazetaprawna.pl). Od 1 stycznia 2027 roku zaczną obowiązywać kary za niestosowanie KSeF, co ma zastąpić dotychczasowe sankcje za błędy w płatnościach. System KSeF ma zapewnić pełną kontrolę nad przepływem faktur, co w założeniu ma ograniczyć oszustwa podatkowe i uprościć procesy rozliczeniowe dla przedsiębiorców.
Jakie inne zmiany wprowadza projekt UDER107?
Projekt UDER107 obejmuje również istotne zmiany w Kodeksie karnym skarbowym (KKS), szczególnie w obszarze cen transferowych. Wprowadzona zostanie odpowiedzialność karno-skarbowa za sporządzenie lokalnej dokumentacji cen transferowych niezgodnie z wymogami ustaw o PIT lub CIT (ssw.solutions). Penalizowane będzie na przykład brak oświadczenia o rynkowości transakcji. Maksymalna grzywna za takie naruszenie ma wynosić 240 stawek dziennych (bdo.pl). Zmiany te mają na celu uszczelnienie systemu i zwiększenie dyscypliny w zakresie dokumentacji cen transferowych, co jest istotne dla firm prowadzących transakcje z podmiotami powiązanymi. Projekt nie zawiera natomiast zmian w przepisach dotyczących amortyzacji.
Przedsiębiorcy zyskają na uproszczeniu rozliczeń PIT i CIT od 1 stycznia 2027 roku, unikając utraty kosztów uzyskania przychodu za błędy w płatnościach na białą listę lub z pominięciem split paymentu. Muszą jednak pamiętać, że odpowiedzialność w VAT oraz kary za nieprawidłowe stosowanie split paymentu wciąż obowiązują. Jednocześnie, firmy powinny przygotować się na nowe regulacje dotyczące KSeF oraz zaostrzenie odpowiedzialności karno-skarbowej w obszarze cen transferowych, co wymaga dokładnej weryfikacji wewnętrznych procedur.
